30 Mart 2015 Pazartesi

Yeniden şiir… Neden şiir?... 08: Çağdaş şiir


Her zaman yenidir, her zaman çağdaştır şiir
Çağdaş şiir (çünkü bugün  çağdaş şiirden bahsedildiğine göre, yarın bir başka şiirden bahsedilecektir) imgeler yoluyla gerçeküstücülükten doğrudan çıkmıştır.
Çağdaş şiir, okuyucu ile imgeler yoluyla konuşur.
“İmge” , diyor Pierre Reverdy, “ düşünceden arındırılmış bir yaratımdır”.
 “İmge, düşünceden öncedir” diye yazıyor Bachelard.
İmge bilinçten gelir ve çağdaş şair kendi içinde varolanla sıkı bir ilişki kurar. O, bilgi tarafından engelleri kaldırılan , heyecanı daha çok ortaya çıkaran, yeniden yaratmak için gerçeğin pek çok imgelerini bütünlük içinde birbirine bağlar.
Modern şiirde imge, birinden diğerine, iki zıt uzaklığı birbirine yaklaştırarak oluşturulur.
Bu iki gerçek birbirlerine uzak, fakat ayni zamanda poetik güç katarlar şiire. Ozan, olağan bir tümcenin tekdüzeliğinin dağılmasını  ve heyecanı engelleyerek  mantık ve söz dizimi ile alt-üst eder şiiri.
YABANCI
Ansızın bir nehir durur yamacında dağın
Elinde kamıştan  çalgısını üfler rüzgara
Kırılır  aynasında eski sevdalar anıların
Altmışında bir Pan aşkını sorar sulara
Sanki peşindedir Nymphalarla zamanın
*
Yirmibeşlik bir genç dolaşır zirvesinde Nif’in
Dağ  yelleri üfler flütünü Spil’de Marsias’ın
Bir nympha geçse , doğrulur altmışlık satir
Uzar kulakları gazabından  Frigyalı Midas’ın
Yolunu şaşırır sevdalar, yüreğinde yabancının
T. Ayhan ÇIKIN
İzmir, Haziran 2005
O insana  ilk bakışının imgesini verir. İlk defa gördüğü gibi , nesnelerin imgeleri olmazsa, insanın  bakışı da tatsızlaşabilir.  Bakışımız bilisizdir.
Örneğin Valéry, “boynu kesik güneş” der bir şiirinde .
O güneşin başı yerine boynunun kesilmesi benzetmesini açıklamaz. Ona göre imge doğruyu gösterir. Coşkuyu yaşamak için  imgelerin anlamlarını bilmek gerekmez.
Ozan, gerçeğin özenli imgeleriyle, sözcükleri zorlar. Dilin gücünü çok yüksek düzeyde kullanır : Gösterir.
Modern şiiri beğenmek için  bilgiyi kullanmak gerekmez. Fakat, Bachelard’ın dediği gibi, “imge küçüldükçe kalıcılığı artar”.
 Adlandırmaları araştırmaksızın, heyecanların bizi havalandırmasına bırakmak, imgeler tarafından ele geçirilmeye bırakılmak.

Bu heyecanlar, coşkular, sözcükleri aşar, her şairin bizden beklediği yerde olmamız için en gizli yerlerimizden sesler çıkartır.

http://blog.radikal.com.tr/kultur-ve-sanat/yeniden-siir-neden-siir-08-cagdas-siir-95047#

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder